خوناوه‌ی گه‌ڵا

واو له‌ كوردیدا، به‌ پێی نه‌خشێكی كه‌ له‌ ناو وشه‌ یان ڕسته‌دا هه‌یه‌تی به‌ چه‌ند جۆر دابه‌ش ده‌كرێ:

یادداشته‌كانی خوالێخۆشبوو
«موحه‌مه‌د سه‌عیدخانی هومایوون»
(به‌رپرسی ده‌فته‌ری پێشه‌وا قازی)

.. ناخۆشترین و دڵته‌زێنترین كاره‌ساتی كه‌ به‌ چاوی خۆم بینیم و هه‌تاهه‌تایه‌ قه‌ت له‌ بیرم ناچێته‌وه‌ دیتنی ته‌رمی ڕووت و قووت و هه‌نجن هه‌نجنی ده‌سته‌یه‌ك له‌ ڕۆڵه‌ ئازادیخوازه‌كانی گه‌لی كورد بوو كه‌ له‌ شه‌قام و چوارڕێ و مه‌یدانی شار ده‌یان گێڕان و نیشانیان ده‌دان، تاكوو خه‌ڵك چاوترسێن بكه‌ن.

فه‌زاپێوی كاسینی كه‌ بۆ لێكۆڵینه‌وه‌ی كه‌یوان به‌ره‌و ئه‌و گه‌ڕۆكه‌ ده‌چێته‌پێش،  به‌ لای یه‌كێك له‌ مانگه‌ سوڕاوییه‌كانی ویدا به‌ نێوی ”فوێبێ“ تێپه‌ڕیوه‌.
فه‌زاپێوی ده‌ستكردی ئه‌مریكایی _ ئوڕووپایی چه‌ند چركه‌ به‌ر له‌ سه‌عات 10ی شه‌وی هه‌ینی (به‌ وه‌ختی بریتانیا) له‌ مه‌ودای 2.000 كیلۆمیتر له‌ ڕێبازی خۆیدا به‌ره‌و كه‌یوان، به‌ لای ئه‌و مانگه‌دا تێپه‌ڕیوه‌.
ئه‌ستوورایی ئه‌و مانگه‌ 220 كیلۆمیتره‌ كه‌ كاسینی ده‌توانێ وێنه‌یه‌كی زۆر جوانتر له‌ وه‌یكه‌ ”ڤۆیه‌جێری 2“ له‌ ساڵی 1981 ڕه‌وانه‌ی زه‌وی كرده‌وه‌ ئاماده‌بكا.

1) نامه‌ی نایب عه‌بدوڵڵا
ڕۆژێكیان چه‌ند براده‌رێك بووین له‌ لۆكاڵه‌كه‌ی كورده‌كانی هودیكسڤاڵ دانیشتبووین باسی شێعر و شاعیرانمان ده‌كرد، له‌ دواییدا باس هاته‌ سه‌ر مامۆستا ئه‌حمه‌د هه‌ردی و شێعره‌ به‌ناوبانگه‌كه‌ی: ست فاتیمه‌.

ئه‌وڕۆژانه‌ كه‌ خه‌ریكی چاوپێداخشاندن و خوێندنه‌وه‌ی بابه‌ته‌كانی جێی بایه‌خی («كۆخی هونه‌ر»ی ماڵپه‌ڕی ڕۆژهه‌ڵات) بووم، بابه‌تێك به‌ نێوی «مه‌وله‌وی به‌لخیی» سه‌رنجی ڕاكێشام و كاتێك بابه‌ته‌كه‌م كرده‌وه‌، بینیم كه‌ ڕێزدار كاك «حه‌سه‌نی ئه‌یوبزاده‌» كه‌ هه‌ر خۆیشی به‌رپرسی ئه‌و به‌شه‌یه‌، غه‌زه‌لێكی له‌ مه‌وله‌وی به‌لخیی ڕا به‌ ناته‌واوی (به‌م چه‌شنه‌ی خواره‌وه‌) وه‌رگێڕاوه‌ته‌ سه‌ر زمانی كوردی:

سه‌فه‌ری مێڕیخپێو بۆ چاڵی ئه‌سته‌م (Endurance Crater)

مێڕیخپێوی ئۆپۆرتونیتی(ده‌رفه‌ت)ی سه‌ر به‌ ئاژانسی فه‌زایی ئه‌مریكا، عاقیبه‌ت دوای سێ حه‌وتوو ڕێپێوان گه‌یشتووه‌ته‌ مه‌به‌ستی تازه‌ی لێكۆڵینه‌وه‌ی خۆی،  واته‌ چاڵی ئه‌سته‌م.

به‌ بۆنه‌ی ساڵڕۆژی مه‌رگی لوجیانۆ بێریۆ 2003-1925، ئاهه‌نگسازی گه‌وره‌ی ئیتالیایی، ئاكادێمی سه‌ڵته‌نه‌تیی مۆسیقا، ناوه‌ندی ساوز بانك و له‌نده‌ن سینفۆنێتتا، جێژنێكیان به‌ یادی ئه‌و ئاهه‌نگسازه‌ له‌ بنكه‌ی ڕۆیاڵ فێستیڤاڵی له‌نده‌ن به‌ڕێوه‌برد.