Start

هێرك
پێڕك
تێڕك
كۆوێژ
ڕاوێژ
تێبێژ
وێژگ
چێژگ
مێژگ
ڕاڕه‌و
ڕۆژه‌و
گێژه‌و
2007-02-18

جۆره‌کانی کێش (وه‌زن) له‌ شێعری «نالی»دا
(
به‌شی سێهه‌م)
• س. چ. هێرش

 

درێژه‌ی باسه‌كه:
 ــ هزج مثمن اخرب مكفوف محذوف (هه‌زه‌جی هه‌شتانه‌ی خراوی كوێركراوی قرتاو)
ساقی! وه‌ره‌ ڕه‌نگین كــــه‌ به‌ په‌نجه‌ له‌بی ئه‌قداح
به‌م ڕاحه‌، له‌ سه‌ر ڕاحه‌، ده‌ڵین: ڕاحه‌تی ئه‌ڕواح

ساقی! وه| ‌ره‌ ڕه‌نگین كــه|‌ به‌ په‌نجه‌ له| ‌بی ئه‌قداح
به‌م ڕاحه‌، | له‌ سه‌ر ڕاحه‌،| ده‌ڵین: ڕاحه| ‌تی ئه‌ڕواح
مه‌فعوولو| مه‌فاعییلو| مه‌فاعییلو| مه‌فاعیل
ــ  ــ
 ه| ه‌ ــ  ــ  ه | ه‌ ــ  ــ  ه | ه ـــ  ـــ

ــ رمل مثمن مخبون اصلم (ره‌مه‌لی هه‌شتانه‌ی حه‌شاردروی گوێبڕاو)
ابروان تو طبیبــــــــــــان دل افگارانند
هر دو پیوسته‌ از
ان بر سر بیمارانند

ابروان| تو طبیبــــــــــــا| ن دل افگا| رانند
هر دو پیوس| ته‌ از
ان بر|  سر بیما| رانند
فاعیلاتون| فه‌عه‌لاتون| فه‌عه‌لاتون | فه‌علون
ــ ه ــ  ــ |‌ ه  ه ــ  ــ | ه  ه ــ  ــ |  ــ  ــ

ــ رمل مثمن محذوف (ره‌مه‌لی هه‌شتانه‌ قرتاو)
ئیلتیقای پۆڵا و ئاسن هــــــــــــه‌ر نیزاعه‌ و گیر و دار
جه‌معی ماء و نار و، زه‌ند و زه‌نده‌ و، مه‌رخ و عه‌فار

ئیلتیقای پۆ| ڵا و ئاسن| هــــــــــــه‌ر نیزاعه‌ و|  گیر و دار
جه‌معی ماء و|  نار و، زه‌ند و|  زه‌نده‌ و، مه‌ر| خ و عه‌فار
فاعیلاتون| فاعیلاتون|
فاعیلاتون| فاعیلون
ــ ه ــ  ــ | ــ ه ــ  ــ | ــ ه ــ  ــ | ــ ه ــ

ــ مضارع مثمن اخرب مكفوف محذوف (موزاریعی هه‌شتانه‌ی خراوی كوێركراوی قرتاو)
قوربانی تۆزی رێگه‌تم ئــــــه‌ی بادی خۆش مروور!
ئه‌ی په‌یكی شاره‌زا به‌ هه‌موو شاری (شاره‌زوور)!

قوربانی|  تۆزی رێگه| ‌تم ئــــه‌ی بادی| خۆش مروور!
ئه‌ی په‌یكی| شاره‌زا به‌ | هه‌موو شاری| (شاره‌زوور)!

مه‌فعوولو| فاعیلاتو| مه‌فاعییلو| فاعیلون

ــ رمل مثمن محذوف (ره‌مه‌لی هه‌شتانه‌ قرتاو)
سه‌یلی هیجره‌ت به‌ردی بنچینه‌ی له‌ ڕه‌گ ‌هێنامه‌ده‌ر
بـــــــاری فیكرت قه‌ددی ڕاستی تێكشكاندم وه‌ك فه‌نه‌ر

سه‌یلی هیجره‌ت| به‌ردی بنچی| نه‌ی له‌ ڕه‌گ ‌هێ| نامه‌ده‌ر
بـــــــاری فیكرت| قه‌ددی ڕاستی| تێكشكاندم| وه‌ك فه‌نه‌ر
فاعیلاتون| فاعیلاتون|
فاعیلاتون| فاعیلون
ــ ه ــ  ــ | ــ ه ــ  ــ | ــ ه ــ  ــ | ــ ه ــ

ــ مجتث مثمن مخبون اصلم (موجته‌سسی هه‌شتانه‌ی حه‌شاردراوی گوێبڕاو)
شه‌وی به‌هاری جوانی خه‌وێ بوو پڕ ته‌شویر
لـــه‌ فه‌جری پایزی پیریی به‌یانی دا ته‌عبیر

شه‌وی به‌ها| ری جوانی| خه‌وێ بوو پڕ| ته‌شویر
لـــه‌ فه‌جری پا| یزی پیریی|  به‌یانی دا| ته‌عبیر
مه‌فاعیلون| فه‌عه‌لاتون| مه‌فاعیلون | فه‌علون
 ه ــ  ه ــ |‌ ه  ه ــ  ــ | ه ــ  ه ــ | ــ  ــ

ــ رمل مثمن محذوف (ره‌مه‌لی هه‌شتانه‌ی قرتاو)
تیر ناز نگه‌‌هك هر دله‌ نیجـــــــــه‌ یری وار
عاشقك پاینه‌ زولفك گیبی یوزبك سری وار

تیر ناز | نگه‌‌هك هر| دله‌ نیجـــــــــه|‌ یری وار
عاشقك پا| ینه‌ زولفك | گیبی یوزبك| سری وار
فاعیلاتون| فاعیلاتون| فاعیلاتون| فاعیلون
ــ ه ــ  ــ | ــ  ه ــ  ــ | ــ ه ــ  ــ|  ــ ه ــ

ئه‌و غه‌زه‌له‌ به‌ زمانی توركی(توركمانی) گوتراوه‌‌، بۆ ئه‌وه‌ی له‌ دابڕكردندا سه‌رنج بدرێته‌ بڕگه‌كان، ئه‌وا به‌ شێوه‌ ڕێنووسی كوردیش ده‌خرێته‌ڕوو:

تیرێ نازێ | نیگه‌‌‌هه‌ك هه‌ر| دله‌ نیجـــــــــه|‌ یه‌ری وار
عاشقه‌ك پا| ینه‌ زولفه‌ك | گیبی یوزبه‌ك| سه‌ری وار

ــ هزج مثمن اخرب مكفوف مجبوب (هه‌زه‌جی هه‌شتانه‌ی خراوی كوێركراوی خه‌ساو)
ان زلف مشكبار بدان روی چون بهــــار
گر كوته‌است، كوتهی از وی عجب مدار

ان زلف| مشكبار ب| دان روی چون| بهــــار
گر كوته‌| است، كوتهی| از وی عجب | مدار
مه‌فعوولو| مه‌فاعییلو| مه‌فاعییلو | فه‌عه‌ل
ــ  ــ  ه |  ه ــ  ــ  ه| ه ــ  ــ  ه| ه ــ

ئه‌و شێعره‌ی «نالی» خۆی چوارینه‌یه‌. شیاوی گوتنه‌ كه‌ ئه‌و كێش(وه‌زن)ه، تایبه‌تی (روباعی) یان چوارینه‌یه‌ كه‌ زۆربه‌ی هه‌ره‌ زۆری چوارینه باوه‌‌كان له‌ زمانی فارسیدا، له‌ سه‌ر ئه‌و وه‌زنه‌ گوتراون. دیاره ئه‌و كێشه‌ بۆ گوتنی چوارینه‌ له‌ زمانی كوردیشدا هه‌ر باو بووه.

ــ رمل مسدس محذوف (ره‌مه‌لی شه‌شانه‌ی قرتاو)
خاو و بێ خاوی دوو زولفی خاوم ئه‌ز
چــاوه‌ چاوی یه‌ك غه‌زاله‌ی چاوم ئه‌ز

خاو و بێ خا| وی دوو زولفی| خاوم ئه‌ز
چــاوه‌ چاوی| یه‌ك غه‌زاله‌ی| چاوم ئه‌ز
فاعیلاتون| فاعیلاتون| فاعیلون
ــ ه ــ  ــ | ــ  ه ــ  ــ |  ــ ه ــ

ــ رمل مثمن محذوف (ره‌مه‌لی هه‌شتانه‌ی قرتاو)
هه‌ی كه‌رێكم بوو، چ په‌یكه‌ر؟ ته‌یكه‌ری هه‌وراز و لێژ
سینه‌پان و،  مووچه‌كورت و،  شانه‌به‌رز و،  گوێ درێژ

هه‌ی كه‌رێكم| بوو، چ په‌یكه‌ر؟| ته‌یكه‌ری هه‌و| راز و لێژ
سینه‌پان و، | مووچه‌كورت و، | شانه‌به‌رز و،|  گوێ درێژ
فاعیلاتون| فاعیلاتون| فاعیلاتون| فاعیلون
ــ ه ــ  ــ | ــ  ه ــ  ــ | ــ  ه ــ  ــ |  ــ ه ــ

ــ هزج مسدس محذوف (هه‌زه‌جی شه‌شانه‌ی قرتاو)
كــه‌ تۆ هاتی له‌ نه‌ومیدیی نه‌ما باس
له‌ هیجر و ئینتیزار ئیدیی نه‌ما باس

كــه‌ تۆ هاتی| له‌ نه‌ومیدیی| نه‌ما باس
له‌ هیجر و ئین| تیزار ئیدیی| نه‌ما باس
مه‌فاعیلون| مه‌فاعیلون | مه‌فاعیل
ه ــ  ــ  ــ | ه ــ  ــ  ــ | ه ــ  ــ

ــ رمل مثمن مخبون محذوف (ره‌مه‌لی هه‌شتانه‌ی حه‌شاردراوی قرتاو)
له‌ كن ئه‌و جه‌وهه‌ره‌ فه‌رده‌ له‌ هه‌یولا نییه‌ باس
لـــه‌ حیكه‌م په‌روه‌رییی بووعه‌لی سینا نییه‌ باس

له‌ كن ئه‌و جه‌و| هه‌ره‌ فه‌رده|‌ له‌ هه‌یولا| نییه‌ باس
لـــــه‌ حیكه‌م په‌ر| وه‌رییی بوو|عه‌لی سینا| نییه‌ باس
فه‌عه‌لاتون | فه‌عه‌لاتون| فه‌عه‌لاتون| فه‌عیلون
ه ه ــ  ــ | ه ه ــ  ــ | ه ه ــ  ــ | ه ه ــ

ــ بسیط مثمن مخبون (به‌سیتی هه‌شتانه‌ی حه‌شاردراو)
سابوونی كه‌ففی پێیه‌ كـــه‌فی زاری چاپلووس
خاسیه‌تی ڕه‌ققی هه‌یه‌ نه‌رمیی زوبانی لووس

سابوونی كه‌ف| فی پێیه|‌ كـــه‌فی زاری | چاپلووس
خاسیه‌تی ڕه‌ق| قی هه‌یه‌| نه‌رمیی زو| بانی لووس
موسته‌فعیلون| فا‌عیلون| موسته‌فعیلون| فا‌عیلون
ــ  ــ ه ــ | ــ  ه ــ | ــ  ــ ه ــ | ــ  ه  ــ

ئه‌و‌ وه‌زنه‌ به‌م‌ شێوه‌یه‌ش ده‌كارده‌كرێ: موسته‌فعیلون فه‌‌عیلون موسته‌فعیلون فه‌‌عیلون

ــ رمل مثمن محذوف (ره‌مه‌لی هه‌شتانه‌ی قرتاو)
مووی سپی كــــــــردم به‌ شوشتن ئاوی عه‌ینی شۆره‌ شه‌ط
شۆره‌ شه‌ط یه‌عنی كه‌ تێیدا خودبه‌خود قه‌ل بوو به‌ به‌‌ط

مووی سپی كــــــــر| دم به‌ شوشتن| ئاوی عه‌ینی | شۆره‌ شه‌ط
شۆره‌ شه‌ط یه‌ع| نی كه‌ تێیدا | خودبه‌خود قه‌ل| بوو به‌ به‌‌ط
فاعیلاتون| فاعیلاتون| فاعیلاتون| فاعیلون
ــ ه ــ  ــ | ــ  ه ــ  ــ | ــ  ه ــ  ــ |  ــ ه ــ

ــ بسیط مثمن مخبون (به‌سیتی هه‌شتانه‌ی حه‌شاردراو)
قوربان مه‌حاڵه‌ پێكه‌وه بن سه‌بر و ئیشتیاق
خاریج له‌ نه‌صصی ئایه‌یه‌ ته‌كلیفی(لایطاق)

قوربان مه‌حا| ڵه‌ پێكه| ‌وه بن سه‌بر و| ئیشتیاق
خاریج له‌ نه‌ص| صی ئایه| ‌یه‌ ته‌كلیفی| (لایطاق)
موسته‌فعیلون| فا‌عیلون| موسته‌فعیلون| فا‌عیلون
ــ  ــ ه ــ | ــ  ه ــ | ــ  ــ ه ــ | ــ  ه  ــ

ــ هزج مسدس محذوف (هه‌زه‌جی شه‌شانه‌ی قرتاو)
چییه‌ گواره‌ گـــــــوناهی، وا به‌ نه‌سته‌ق
به‌ گوێ هه‌ڵتاوه‌سیوه‌ سه‌ر موعه‌لله‌ق؟!

چییه‌ گواره‌| گـــــــوناهی، وا| به‌ نه‌سته‌ق
به‌ گوێ هه‌ڵتا| وه‌سیوه‌ سه‌ر| موعه‌لله‌ق؟!
مه‌فاعیلون| مه‌فاعیلون | مه‌فاعیل
ه ــ  ــ  ــ | ه ــ  ــ  ــ |  ه ــ  ــ

• • •

درێژه‌ی هه‌یه



شێعروئه‌ده‌ب
مێژوویی
گفتوگۆ
ڕۆژه‌و
زانست و تێكنیك
كولتوور
ڕاوێژ
جۆراوجۆر
مۆسیقا و ده‌نگ
ئارشیو
گزینگ
فۆنتی کوردی1 - 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Webmaster: Chia Madani